Sector del juego
Xogar coas voltas do café?

Analizamos, a partir dun estudo sociolóxico realizado na Universidade da Coruña (UDC), a proliferación dunha cultura do xogo que cada vez medra máis nos barrios populares das cidades, coa complicidade de axencias publicitarias, personaxes públicas e grandes corporacións que alimentan de xeito irresponsable unhas pautas de consumo que acaban en adición e no sometemento da poboación a débedas moi elevadas.

reta apuestas
Máquina en un local de apuestas Jone Arzoz

publicado
2018-10-01 06:00

“Comecei apostando en partidos do Barça e acabei metendo diñeiro na liga húngara” así o relataba Juan para o diario El Español, así empezan a maioría das historias relacionadas co xogo. Trátase da trampa das apostas, que comezan como un lecer inocente e que, en numerosas ocasións, acaba como unha sentenza ao ostracismo e á exclusión social.

As casas de apostas foron aos poucos integrándose na estrutura das cidades de todo o Estado, atacando especialmente os barrios máis excluídos. Seguindo a cultura británica de apostas, pero levándoo a un novo nivel coa integración dos terminais de xogo nos bares e cafeterías que van aos poucos substituíndo á xa clásica máquina comecartos á que estabamos tan mal afeitos. Con todo, neste caso as maquinas actúan como unha invitación, non son simplemente un fin en si mesmas, se non, unha porta de entrada, accesible e aceptada, onde poidas “apostar as voltas do café” a diversos espectáculos deportivos. Estas terminais, teñen unha clara finalidade, o obxectivo é que tras un tempo contentándote coa “ máquina do bar”, acudas directamente a un local ou a internet para dar renda solta a apostas de maior contía, xerando un compromiso entre usuario e apostas do que resulta especialmente difícil desprenderse.

Ademais destas máquinas, con presenza física nun bo número de locais de lecer, atopámonos cun sistema perfectamente orquestrado que trata de vincular o público habitualmente alleo, como pode ser o colectivo de xente nova, achegando as apostas a unha das fontes de lecer xuvenil como, por exemplo, os videoxogos. Tamén tratan de involucrar as mulleres, afortunadamente máis ausentes nesta práctica mediante a inclusión da “aposta social”, é dicir, aquela que non está vinculada con espectáculos deportivos.

Trátase de articular a maquinaria empresarial e poñer as persoas a disposición dos beneficios, cebándose especialmente cos barrios máis humildes.

Non é casualidade que a maior presenza de locais de apostas se atope, no caso da cidade da Coruña, na Rúa Barcelona, unha das zonas máis populares e multiculturais da cidade. Con todo, esta tendencia de situar as casas de apostas en barrios con maiores taxas de desemprego e problemáticas de exclusión social non é algo que suceda exclusivamente nesta cidade, se non que se repite no resto de Galiza e do Estado, tamén fóra das nosas fronteiras. No Reino Unido, por exemplo, as cidades con máis casas de apostas non son aquelas con maior poboación ou extensión, se non, aquelas con maior taxa de paro, como indican os informes trala investigación no territorio británico levada a cabo por ResPublica, onde destacaba por exemplo a cidade de Glasgow, cunhas cifras de desemprego superiores á media e cunha das maiores taxas de casas de xogo por habitante, unha por cada 2700 habitantes.

reta apuestas 2
Establecimiento de una conocida casa de apuestas vasca en Iruñea Jone Arzoz

Atopámonos ademais cunhas campañas de publicidade dirixidas ao público masculino, utilizando rostros facilmente recoñecibles: futbolistas, tenistas, xornalistas alén dun desproporcionado investimento en patrocinar equipos de fútbol. É dicir, sempre preto da mocidade e sempre preto do lecer das clases máis desfavorecidas, cunha abraiante permisividade durante o horario infantil. Nun Estado que á vez que di defender o xogo responsable, e o “só para maiores de 18 anos”, prohibe os anuncios de tabaco mentres que permite as apostas e o bombardeo de marketing.

Neste senso, resulta especialmente importante analizar a publicidade que realizan as casas de apostas, que se relaciona estreitamente con elementos asociados coa masculinidade hexemónica e que pensamos que afecta de dúas maneiras diferentes ao mundo das apostas. En primeiro lugar, os roles masculinos de éxito, racionalidade e triunfo económico preséntanse como unha das claves. Pois os principais afectados son homes de mediana idade e de escasos recursos que son educados baixo a falsa premisa dunha igualdade que non existe. A mensaxe que lanzan é un tipo de éxito inalcanzable, pero aí están as apostas para salvarnos do fracaso, prometendo ingresos sinxelos e rápidos, tratando de convencer os clientes de que a súa posición se converterá en algo máis relevante e influínte. Atacando ademais, en segundo lugar, o fráxil ego masculino que a nosa sociedade constrúe. Esta necesidade de recoñecemento social vese intensificada se temos en conta cuestións étnicas, pois, en moitas das observacións realizadas nos distintos locais de xogo que se sitúan ao longo da Coruña, atopamos unha afluencia moi elevada de público estranxeiro.

As compañías non captan xogadores que apostan en máquinas deportivas, se non que captan simplemente xogadores potenciais de todos e cada un dos seus servizos.

Unha das fontes á que este medio tivo acceso confirma ademais ser capaz de realizar apostas de forma habitual, case de xeito cotián desde que tiña 15 anos: “A primeira aposta fíxena con 15 anos no Luckia (…) botaba apostas cada certo tempo e ata que fun maior de idade (…) eu creo que me deberon botar dúas veces só ao pedir o DNI, tamén é que nos bares as máquinas xa non cho piden”.

Ademais, realizando observacións en distintos locais, puidemos observar que unha boa cantidade de xogadores de apostas deportivas, son tamén xogadores de xogos tradicionais de casino. É dicir, as compañías non captan xogadores que apostan en máquinas deportivas, se non que captan simplemente xogadores potenciais de todos e cada un dos seus servizos. Como confirman as cifras ofrecidas pola Dirección Xeral de Ordenación do Xogo que amosan un ascenso dos xogadores tradicionais de casino ou bingo a medida que aumentan os xogadores de apostas, só tendo en conta o xogo en liña, o auxe das apostas presenciais vén acompañado dunha subida nas realizadas en liña e esta á súa vez deu lugar a unha suba dun 40 % nos xogadores rexistrados en páxinas de casino. Deste xeito crean un círculo perfecto de consumo no que o gran perdedor é sempre o cidadán pertencente a esa suposta clase media tan falaz, herdeira dunha transición non menos enganosa e dun sistema, que deixa as clases baixas como un medio para alcanzar o único fin que lles parece relevante, aumentar os beneficios económicos e a dependencia no consumo. En definitiva, a saúde da clase obreira posta en liza para continuar o impasible xiro do sistema capitalista.

Existen diferentes medios para frear este auxe das apostas e realizar traballos de control/regulamento, como así expón o psicólogo da Asociación Galega de Ludópatas Rehabilitados (AGALURE): “A solución é limitar o acceso. Incluíndo lectores de DNI nas máquinas”. De feito, isto xa se inclúe en Italia nas máquinas de tabaco, cruzando o DNI cunha base de datos sanitarios e impedindo a menores de idade ou enfermos consumilo. Polo tanto, pódese concluír que non nos atopamos fronte a un problema técnico, o control/regulamento só depende da vontade política, pero esta non parece de momento disposta a cambiar o funcionamento do sistema. Así mesmo, a asociación reivindica destinar parte dos beneficios obtidos mediante impostos ao xogo, para o tratamento dos problemas que deste se derivan, como así se fai co recadado por alcol e tabaco.

A mocidade merece un futuro digno e para iso é necesario investir en educación para cambiar os intereses que poden desenvolverse, resultando tamén indispensable xerar programas de lecer sustentable. Estas alternativas deberían ser ofrecidas nos barrios en risco de exclusión, nos que resulta moito máis complicado atopar unha zona habilitada para xogar ao fútbol que un local para apostar. Ademais, a regulación tanto do uso dos terminais de apostas, como da publicidade das apostas son dous puntos fundamentais para tratar de xerar un mercado ético, que minimice os riscos para os usuarios e que evite na medida do posible as consecuencias que se derivan do xogo, que dependen das intencións da nosa clase política, mais que de limitacións técnicas.

Sector del juego
Vivir fuera de juego, antes de que sea demasiado tarde

Las casas de apuestas continúan creciendo Euskal Herria al mismo tiempo que se incrementan los casos de ludopatía. 

Sector del juego
Madrid, territorio de apuestas
Madrid no impone límites a los locales de juego, importados de Reino Unido y que proliferan desde su regulación en 2006.

Relacionadas

Opinión
Ludopatía, por Eneko

En España hay, a día de hoy, un 75% más de establecimientos dedicados a la industria del azar que hace cinco años.

Adicciones
El soma tecnológico

Uno de cada cinco jóvenes españoles realiza un uso abusivo de las nuevas tecnologías asociado al bajo rendimiento académico y la depresión, según datos oficiales. La sociedad se niega a oír hablar de riesgos de unas tecnologías de la comunicación a las que está enganchada.

Sector del juego
La publicidad del “Juega, juega, juega”

Campañas publicitarias de empresas del sector del juego como 888, han sido criticadas por el uso de celebrities para promocionar su negocio y la agresividad de sus mensajes. Mientras, sigue incrementándose el número de jóvenes que normalizan las apuestas como una forma de ocio.

0 Comentarios

Destacadas

Régimen del 78
Duelo al sol y navajazos en las cloacas

Los papeles de las empresas de Villarejo siguen poniendo bajo sospecha las prácticas de baluartes del Ibex 35. En esta ocasión las sospechas se vuelcan sobre Iberdrola. Sus ejecutivos estarían detrás de un intento por desacreditar a Florentino Pérez, presidente de la constructora ACS.

Sistémico Madrid
Los Gallardo, raíces profundas

La tercera fortuna de Catalunya aloja en un piso de Madrid la sociedad que articula su imperio farmacéutico y sanitario, valorado en más de 3.000 millones de euros.

Dependencia
Los fondos de inversión desembarcan en el cuidado de mayores

En Madrid existen 426 residencias para la tercera edad, de las que 25 son 100% públicas y 18 tienen su gestión externalizada. El resto son privadas, un pastel que no pasa desapercibido a las empresas que buscan maximizar la rentabilidad del cuidado de personas mayores.

Últimas

Chile
Chile, un legado de acumulación de luchas
Haití, Ecuador, Chile... Las revueltas populares contra las medidas neoliberales saceden latinoamérica con características comunes y algunas diferencias.
Europa
Europa, la fragilidad del capitalismo y la construcción del contrapoder: entrevista con Toni Negri

Marco Baravalle entrevista al pensador y politólogo Toni Negri. Una conversación que tocó temas de construcción política y estratégica actuales para los movimientos sociales, de la nueva conformación de la gobernanza europea a la guerra contemporánea, de la centralidad de la "justicia climática" a la necesidad de determinar formas de contrapoder y organización política transnacional.