Opinión
UDC. Desfeita. Abolicionismo?

Desde unha defensa firme da liberdade de cátedra e da autonomía universitaria, o autor sinala algúns intereses que poden ocultarse detrás da campaña pola supresión das Xornadas sobre traballo sexual que se ían celebrar na Universidade da Coruña (UDC).

8M Coruña
Folga feminista na Coruña
Profesor de Dereito da UDC, foi organizador de actividades académicas sobre traballo sexual na mesma universidade.

publicado
2019-09-16 12:00

UDC. Universidade da Coruña. Este é o nome da comunidade universitaria á cal pertenzo, que esta semana viu como se censuraba un seminario académico sobre traballo sexual, con importante presenza de mulleres dedicadas a esa actividade. Desafortunadamente, un bo número das persoas que demandaron a prohibición dese seminario nin sequera lograron escribir correctamente o nome da institución universitaria na que se ía celebrar (Universidad de Galicia foi seguramente a denominación máis divertida). Esa é a mellor mostra de que os membros da UDC vivimos unha pugna de poder que se xogaba en casa allea. Por desgraza, tampouco as promotoras do oportuno manifesto Por el derecho a debatir en la Universidad lograron ter en conta as voces da nosa comunidade académica, o que —dito sexa de paso— non contribuíu ao esforzo de quen estábamos intentando evitar a prohibición desde aquí ao lado.

Sentaron un precedente moi grave de desconsideración da liberdade de expresión e das liberdades académicas coas que teñen que estar comprometidas

Desfeita. A palabra máis escoitada estes dias a pé de rúa entre as persoas da UDC. Non é difícil fundamentar, como o teñen dito activistas moito máis acreditadas, que todo isto foi unha grande desfeita para os feminismos. Xunto a iso foi, sen dúbida, unha grande desfeita para a UDC, en particular para as súas institucións, incluídas aquelas que, como o CEXEF ou a Oficina para a Igualdade de Xénero, deben estar chamadas a loitar pola superación das brechas de xénero. Estas institucións non foron quen de atopar unha solución ante a agresiva campaña lanzada contra as xornadas sobre o traballo sexual que non fose unha decisión sancionadora, materialmente de censura, que afecta á parte máis débil, ás organizadoras. Non conseguiron evitar a incómoda imaxe de rexeitar unha actividade académica cando, nas mesmas semanas, se prestaban altofalantes para charlas de signo contrario, financiando a participación de persoas que estaban impulsando a campaña prohibicionista. Sentaron un precedente moi grave de desconsideración da liberdade de expresión e das liberdades académicas coas que teñen que estar comprometidas. Con todo, isto non é só un problema institucional. É unha desfeita para o conxunto da comunidade da UDC. Agás excepcións —a máis importante, o milleiro longo de persoas que asinaron unha petición pública contra a suspensión das xornadas—, non soubemos, non puidemos ou non quixemos evitar este grave menoscabo da condición da universidade como espazo de protección do debate libre de ideas.

Vivimos tempos convulsos, nos que é doado constatar que as riquezas dos pensamentos abolicionistas están sendo cada vez máis sometidas a unha metonimia

Abolicionismo? Como todo nos feminismos, o abolicionismo non ten sentido en singular. Os abolicionismos son, afortunadamente, plurais. Non obstante, vivimos tempos convulsos, nos que é doado constatar que as riquezas dos pensamentos abolicionistas están sendo cada vez máis sometidas a unha metonimia, á construción dun abolicionismo hexemónico ou realmente existente. O resultado, sinceiramente, ten pouco interese, pola vontade de pecharse nas cadeas do simulacro, sen maior conexión co real. O resultado non ten capacidade —nin, aparentemente, disposición— para responder ás preguntas que verdadeiramente importan, cuestións como por que ducias de mulleres nixerianas son encerradas anualmente nos CIE ou ducias de mulleres paraguaias son deportadas por ser traballadoras sexuais? Ou, por que despois de anos e anos de políticas de loita contra a trata envasadas en racionalidades abolicionistas os resultados —como amosa a recente memoria da Fiscalía Xeral do Estado— non superan o estadio da insignificancia?

A fase da crise política que habitamos desde entón está caracterizada por unha aposta do Partido Socialista de amosar que ten máis capacidade que os seus contendentes para levar a cabo a restauración

En realidade, o que vivimos na UDC nestes últimos días semella ter pouco que ver cos diferentes programas dos feminismos sobre a xestión das consecuencias, para as mulleres e para a sociedade, do traballo sexual/prostitución. Parece máis conectado con cuestións que desbordan por completo á comunidade da UDC e incluso aos propios feminismos. En xuño de 2018, cando Pedro Sánchez presentou a súa equipa de goberno, caeu o pano para a narrativa que describía o actual presidente do goberno central como unha sorte de Maverick en rebeldía contra diversos segmentos das elites. A fase da crise política que habitamos desde entón está caracterizada por unha aposta do Partido Socialista de amosar que ten máis capacidade que os seus contendentes —esencialmente, o PP e Ciudadanos— para levar a cabo a restauración, como programa soberano de solución desa crise. En substancia, as súas credenciais son dúas. Unha, evidenciar que está en mellor situación que os demais para encarnar o Estado e os seus aparatos. Dúas, probar que ten condicións para cooptar e desactivar os disensos que consolidaron a crise política, desde hai xa sete ou oito anos (sobre os perigos dunha estratexia destas características, vid. o recente The Courage of Hopelessness, de Slavoj Žižek).

A síntese de ambas credenciais consiste en facer o mesmo que faría calquera outro partido do extremo centro (ou, mesmo, das dereitas), pero con maior mesura e, sobre todo, con narrativas diferentes. Isto último require acumular capital político abondo para resignificar demandas de xustiza social (de xénero, racial, etc.) que xorden desde a rúa. Sen prexuízo de que o abolicionismo realmente existente cotiza á alza en todos os partidos estatais, este programa gobernativo está afectando notablemente ao debate público sobre como enfrontar o traballo sexual/prostitución. A discusión estase empobrecendo e, sobre todo, estase declinando nunha dirección preocupante. Non é de estrañar, porque o autoritarismo é a tendencia dunha tempada que xa está durando de máis. Se as políticas e demandas de xénero nos por tantos motivos felices anos ’00 orientáronse cara á ampliación de dereitos, no período actual están adquirindo un ton máis autoritario, pensado desde a prohibición e o anatema. O que ten pasado na UDC nestas semanas ten que ver, antes que nada, con estes xogos de poder e de acumulación de capital político. Por desgraza, nin é o primeiro caso nin vai ser o último da vaga anti-dereitos que estamos vivindo.

A discusión estase empobrecendo e, sobre todo, estase declinando nunha dirección preocupante

Desde esa perspectiva, vese con claridade un último aspecto da desfeita. A campaña prohibicionista estivo impulsada —tamén— por declaracións institucionais, como o tuit gobernativo no que se afirmaba, erroneamente, que o traballo sexual/prostitución é unha actividade “ILÍCITA” (sic, en maiúsculas). A UDC, en particular as súas autoridades, non lograron —tampouco— parapetar a autonomía universitaria. A suspensión das xornadas sobre traballo sexual ten sido un fito maior de erosión das liberdades académicas nos vinte nove anos de historia da nosa Universidade. Do mesmo xeito, lembrarémolo tamén como un momento de escasa saúde da nosa autonomía.

Relacionadas

Trabajo sexual
Pregúntale a una puta

El pasado 17 de diciembre, Día Internacional para eliminar la violencia contra las personas que ejercen trabajo sexual, decidimos organizar en Madrid el encuentro feminista Pregúntale a una puta.

Feminismos
2019, el año en que el discurso incel entró en el Congreso

El movimiento feminista lo gritó en 2018 y lo ha seguido explicando en 2019: el violador eres tú. Las demandas feministas no han sido ajenas a ningún partido en las dos convocatorias de elecciones generales este año en el que la contrarreacción machista ganó espacio primero en los medios y después en el Congreso. 2019 es el año en el que Hetaira dijo adiós y varios debates nos hicieron tomar postura sobre los feminismos que queremos.

Trabajo sexual
Prostitutas protagonizan un acto en el Día Internacional contra las violencias que les afectan

El conversatorio ‘Pregúntale a una puta’, convocado en ocasión del día Internacional para Eliminar la Violencia contra las Personas que Ejercen el Trabajo Sexual, persigue proporcionar un espacio donde personas que ejercen la prostitución puedan hablar de sus situaciones concretas.

5 Comentarios
#39525 8:15 19/9/2019

Se este é o nivel da universidade e os seus profesores, vamos ter que dicirlle ós fillos que vaian marchando. Un artigo que só recolle a visión sesgada e parcial dun adoctrinador. Unha mágoa.

Responder
4
3
#39411 11:44 17/9/2019

O carallo, angelito. Se queredes montar un debate de "esclavitud ¿sí o no?" facédelo na vosa casa, no teu tempo e non nunha institución pública.

E se tanto vas de defensor da autonomía da universidade, deberías saber que o "apupo, loba e mantea" é unha atribución da propia comunidade estudantil. Se cadra na Coruña aínda non o sabedes, mais non é o primeiro acto boicotado (que foi o que aconteceu, chames como lle queiras chamar e chafulles o que queiras chafullar).

Patético o de "sensura, prohibisión, maio del sesentayocho, denunsien denunsien" . A chorar a Cangas. Boicotado quedou e ben boicotado estivo. parabéns ás feministas.

Responder
10
7
#39424 13:05 17/9/2019

Pero dos temas que se van a tratar nas xornadas, cales son os que falan de escravitude?? : "Mulleres inmigrantes e traballo sexual; Violencias cara as persoas que exercen a prostitución; Violencias e sindicación; Dereito a ter dereitos; exerciendo na rúa en condiciones de traballo; Inmigración e prostitución; Mitos sobre a prostitución e a psicopatología; Traballadoras sexuais nixerianas, un enfoque de dereitos e desmontando mitos" ¿¿Ou é que as prostitutas non son mulleres, non poden debater e analisar os seus temas dende unha perspectiva feminista??

Responder
4
11
#39426 14:07 17/9/2019

Pero como é posíbel que non vexas que a trata de persoas é, por si própria, escravitude? Se non entendes iso, obvio que veñas retrucando xa cun termo coma o de "trabajo sexual". Pero quen pensades que sodes? Que se vos non nomeades a "escravitude" esta automáticamente vai desaparecer? Ou, peor, usando un efemismo asqueroso? Que un "mito" queda anulado por dar un testemuño de parte? É así coma se investiga na universidade da Coruña, dando voz a unha parte e tomando o seu punto de vista?

Se a maioría de casos de mulleres traídas de países africanos, do leste e América é baixo falsos pretextos, cando non ameazas e adquirindo unha débeda impagábel?

Que dereitos vas ter cando o q exerces non é un traballo, senón que alugas o corpo orque o privilexio masculino de acceder ó sexo está por diante da seguridade? Se estás dada de alta no réxime dos traballadores coma protituta, estarías obrigada a aceitar eses traballos se foses o paro? Dos dereitos de quen se está a falar?

As mulleres falarán do que queiran; é un feito que moitas mulleres falaron, chamaron ó boicote e triunfaron. Ben por elas.

Por certo, eu nesta choromicada só lin a un home a dicir "ai ai me sensuran mi libertá, autoritarismo me oprimen a mimimi".

Responder
7
2
comochoconto 13:07 16/9/2019

https://ogajeironagavea.wordpress.com/2019/09/16/a-prostituicom-nas-universidades-publicas-ou-de-como-chegar-a-ser-professora-universitaria/

Responder
4
2

Destacadas

Laboral
Un año sin minería de carbón en Asturias

El reparto y la escasa cuantía de los fondos de la UE para financiar la llamada Transición Energética Justa avivan el malestar de unos valles mineros que, un año después del cierre de las últimas minas de carbón, siguen sin contar con propuestas de futuro claras ni viables.

Asturias
Mieres: oasis cultural para un desierto industrial

¿Puede funcionar la cultura como una herramienta para combatir el desaliento provocado por la crisis económica y demográfica? Bajo el lema Make Mieres Great Again, la localidad minera, que en los años 60 llegó a tener 70.000 habitantes y hoy no alcanza los 40.000, ha recuperado autoestima y visibilidad perdida, convirtiéndose en un referencia de la cultura alternativa de la Asturies actual.

Brasil
Brumadinho: del luto a la lucha

Durante cinco días, 350 personas afectadas por represas marcharon por Minas Gerais exigiendo justicia para las víctimas del mayor crimen ambiental de Brasil. El derrame de lodo tóxico ocurrido hace un año amenaza con extender la contaminación por metales pesados a toda la región.

Editorial
Política contra los zascas

El acuerdo de coalición alcanzado en enero necesita de buenas noticias para que el Gobierno de PSOE y Unidas Podemos no sucumba ante el hostigamiento que han planteado las élites.

Historia
Éric Vuillard: “Las ideas de la Revolución Francesa aún tienen un largo recorrido por delante”

El pueblo contra las élites. Quizás una realidad más compleja cuando uno se adentra en las interioridades de la historia. Así lo reflejan los libros de Vuillard, galardonado en 2017 con el Goncourt, el mayor premio de las letras francesas, por El orden del día.

Capitalismo
Seis intuiciones recientes sobre economía digital del conocimiento y lo común

Se diría que, en la economía digital, el factor crítico y lo verdaderamente nuevo no es la idea, sino la existencia de un capital financiero masivo carente de alternativas más rentables.

Últimas

Asturias
Asturies se salvó luchando (y se perdió planificando)

En ausencia de un movimiento regionalista o nacionalista digno de tal nombre, el movimiento obrero se convirtió, en los años 80 y 90, en la gran herramienta colectiva en defensa de los intereses generales de la comunidad.

Humor
Troll a sueldo mínimo

Trigésimo tercera entrega de las viñetas de Mauro Entrialgo para El Salto.

Tecnología 5G
Organizaciones médicas, ecologistas y científicas reclaman paralizar la instalación del 5G

Una resolución del Defensor del Pueblo reconoce que la implantación de la tecnología 5G en España no ha sido objeto de evaluación ambiental previa. Tampoco se ha hecho en el caso del Plan 5G ni de los proyectos piloto derivados del mismo, en los que se va a utilizar una banda de frecuencias para las que aún no se han fijado los límites de exposición seguros. 

Filosofía
Unabomber y la fragilidad de las sociedades sostenibles
“Desarrollo sostenible” es el oxímoron con el que Occidente legitima un proyecto civilizatorio colonialista en el corto plazo, y suicida en el largo.
América Latina
“Ya estamos transformando el Perú”
Gahela se define como trans mujer, feminista, migrante e indígena y postula al Congreso del Perú con uno de los programas más valientes e interseccionales de la emergente y diversa izquierda peruana.