Arte
Nada Dabuti: “As miñas viñetas xorden como un xeito de desafogo persoal por un emprego precario”

A conta de Instagram na que Rafael Cristal —Nada Dabuti— sube as súas viñetas aumentou seguidores dun xeito vertixinoso. Os seus debuxos, nos que se palpa a ansiedade, o estrés, aspiracións baleiras ou a baixa autoestima, identifican a unha gran parte da xuventude.

Nada.dabuti (1)
Rafael Cristal, de nome artístico Nada Dabuti. Cecilia Vázquez

publicado
2019-10-30 12:00

Nas publicacións de Instagram todo parece idílico, instantáneo e repetitivo, mais hai certas publicacións que convidan ao detemento e á reflexión persoal —por pouco tempo que sexa—. É o caso de Rafael Cristal, un estudante de Belas Artes coñecido artisticamente como Nada Dabuti. Ante a imposibilidade de vivir dos seus estudos no mundo da tatuaxe tivo que buscar un emprego para poder independizarse. Dito posto era —e é— precario, mais el sempre o tivo claro: “Nunca quixen deixar de debuxar”.

A través dunha aplicación do seu smartphone comenzou a debuxar para se evadir da súa situación laboral. Nos seus debuxos “feitos en 5 minutos” adóitase representar a si mesmo nos que semellan os problemas crónicos dunha xeración: ansiedade, situación de agonía, baixa autoestima, individualismo ou precariedade laboral. Con todo, faino cun estilo que el denomina “feísmo”, no que importa máis a idea a transmitir que as propias técnicas de representación.

A fórmula das súas viñetas —representadas dun xeito sincero, explícito e visceral— fai que, como espectadores, queiramos ver sempre unha publicación máis. Conseguiu que a mocidade se identificase con el a través da rede, únicamente co primeiro impulso de ser compartido polos seus amigos. Aos seus 27 anos conseguiu preto de 50k de seguidores en apenas 5 meses. Despois de exposicións en cidades como Madrid ou Vigo, o seu obxectivo agora é poder vivir económicamente das súas obras.

Fuches estudante de Belas Artes. Axudáronche os teus estudos?
Si. Axúdanche a saber o que che gusta e o que non. Eu debuxei toda a miña vida, mais aprendín sobre todo o que non quero facer. Esas pautas que che poñen na carreira fixéronme ver o que non me gustaba. Tes unhas liñas definidas de como se deben facer as cousas, “o bo” da arte, e a min servíronme para “desaprender” ou para aprender outras vías fóra do máis convencional.

Como che xorde a inspiración para crear Nada Dabuti?
A miña primeira saída foi a tatuaxe, tiraba bastante ao estilo tradicional. Cheguei a ter bastante clientela, mais non me daba para vivir. Tiven que buscarme un traballo. Traballaba 12 horas ao día e acabou absorbéndome todo o tempo do que dispoñía. Cando vin que non podía tatuar nin debuxar frustreime moitísimo. Empecei a debuxar a xeito de desafogo persoal debido á situación de precariedade que estaba vivindo. Descubrín unha aplicación que me viña por defecto no móvil coa que podía debuxar e facer capas. Os cinco minutos na miña casa nos que podía debuxar servíanme para desafogar a raiba que tiña coa miña vida. Empecei a subir os debuxos a unha conta creada desde cero. Os meus colegas compartiron as publicación e ao final conseguiron que se me coñecese un pouco.

En canto á inspiración, igual ten que ver algo co tema do estilo tradicional das tatuaxes, que é o estilo principal do que viña. Hai quen di que ten un ‘rollo’ similar ao das ilustracións xaponesas, pero tampoco é algo que buscase no seu día.

Entón, algo crucial para que estoupase a túa arte foi ter traballado nun posto precario. É algo que vive a xuventude hoxe en día.
O traballo viu ante a imposibilidade de sobrevivir só coa tatuaxe. En principio busquei un traballo decente de luns a venres. Traballaba de mozo de almacén en transportes, montando festivais… Esas cousas. Eran moitas horas e supoñíame un desgaste físico. Máis tarde deixei o traballo intentando buscar algo mellor, mais non o atopei e tiven que volver ao mesmo sitio. Agora mesmo non existen traballos cos que poidas compaxinar os teus proxectos se buscas estar independizado. Hai que ter un traballo no que se boten horas e no que cobres medianamente ben, pero iso quítache moito tempo de vida.

“Internet da a capacidade de que alguén diga as cousas importantes por ti, sen ter que convertirte ti mesmo no autor da mensaxe”

Expertos, falan de que a nosa xeración é moito más individualista do que a anterior. Ademáis, afirman que temos moitos máis problemas de ansiedade, impaciencia, inestabilidade emocional e a necesidade de estímulos constantes. Cres que o contido das túas obras reflexa isto?
Se chegou a tanta xente é porque todos temos ese “modus operandi” nas nosas vidas. As barreiras de Internet oirixinan que á xente lle custe máis dicir as cousas en persoa, cara a cara. Internet dá a capacidade de que alguén o diga por ti: compartilo e que non sexas ti o autor da mensaxe. Eu tampouco tento dicir que a vida sexa una merda, pero si reflexo un pouco eses momentos malos de ansiedade e estrés que temos todos. Son pensamentos que creo que ten todo o mundo nesta sociedade.

Nada.dabuti (4)_Ilustración
La generación del "¿y ahora qué?". Captura de Instagram de Nada Dabuti
Consideras que na nosa xeración hai problemas de solidariedade, empatía ou confianza no resto?
Si, desconfianza creo que hai bastante. Mesmamente eu sonche un desconfiado. Estamos sumidos nun individualismo no que cada un mira por si mesmo que até sospeitamos cando alguén tenta axudarnos. Creo que deberiamos abrirnos máis emocionalmente uns cos outros, aínda que despois leves o golpe.

Nas túas obras, recórrese bastante a un “eu do pasado”, que cambia ou deixa pequenos resquicios do que era. Esta alusión é a algo en concreto?
Moitas veces séntome a debuxar e á vez fago un balance sobre min mesmo. Aí lémbrome de cousas do meu pasado, como pensaba antes e plásmoo graficamente. Recorro ao pasado porque a nosa personalidade actual está totalmente ligada a el. Tento que as viñetas sexan autoensinanzas e análises sobre un mesmo.

Nada.dabuti (3)_Ilustración
Todos los meses llevo flores a lo que fui. Captura Instagram de Nada Dabuti

“Son conscente de que os meus debuxos en sí mesmos son feos”

Na túa propia biografía de Instagram defíneste como “o contrario ao síndrome Stendhal”. Tamén se comenta que usas o “feísmo”. En que se basearía este estilo?
No meu caso é máis a idea que o estilo. En multitude de ocasións guiámonos por uns patróns de beleza establecidos coma idóneos. A ti pódeche gustar máis un BMW e a min un Fiat panda. Atráeme máis ese ‘rollo’ implantado como ‘cutre’ e sei que non son o único. Son consciente de que os meus debuxos en si mesmos son feos. A valoración da arte ao final está máis no receptor que no emisor, é dicir, podo debuxar ben ou mal, mais se gusta, ¿qué máis dá?

Como te sentes ao ver que a xente se identifica coas túas obras?
Ao comezo dábame raiba. É dicir, ‘currábame’ deseños con outras temáticas, máis grandes e con moito máis tempo detrás, cando vin que chegaban máis as viñetas feitas co móbil deume coraxe. O concepto moitas veces é superior á técnica empregada. Todo iso foi o que me levou á conclusión que comentaba antes: quen son eu para dicir que está ben e que mal?

Nada.dabuti (2)
Un momento da entrevista con Nada Dabuti. Cecilia Vázquez

En Instagram conseguiches moitos seguidores en pouco tempo.
A conta leva cinco meses activa. Ese impacto, que pode ser efémero, ao principio fíxoseme grande pola cantidade de xente que me falaba. Flipei coa cantidade de xente que viu a primeira vez que expuxen en Madrid. Aínda así, hai un problema en que a xente idealice aos artistas e no momento no que soltan un comentario ou fan algo que non gusta fálase de que “cae un mito”, cando nin sequera se coñecía á persoa detrás da obra. Quero dicir, pódese valorar a arte sen poñer á xente nun pedestal.

Separas o artista da súa obra?
Non. Nas viñetas represéntome a min mesmo. Paréceme máis doado expresar o que penso debuxándome a min máis que a outra persona. Ademais, son eu quen fai os debuxos.

Agora estás deseñando camisetas, tes algunha que outra colaboración… Cal é a túa proxección de futuro?
Falabamos de facer bonecos da personaxe ou algún cómic. Quero explotar máis posibilidades fóra das viñetas, aproveitarme e facelo producto. A proxección ideal sería vivir disto, pero os seguidores por sí sós non che dan cartos. O Instagram é un escaparate. Agora mesmo gaño algo co merchandising, mais non como para poder deixar de ser escravo de alguén.

Arte urbano
Entre o graffiti e a 'street art'

A street art está collendo gran forza sobre as fachadas dos edificios das rúas de Vigo. A cidade sempre estivo chea de grafiteiras e grafiteiros mais cunha concepción do mural que se movía, e aínda se move, entre o vandálico e o artístico.

Relacionadas

Arte contemporáneo
Federico García Lorca, mina de oro

La instalación Recreativos Federico, de Álex Peña, lleva al Centro Federico García Lorca un futbolín y otras piezas propias de unos salones recreativos de barrio en una muestra cargada de humor gamberro y que traslada al espectador una crítica de la mercantilización del arte.

Arte contemporáneo
Ciao, artista

Los golosos mecenas de hoy pueden sacar un nombre y poner el imperio cultural a sus pies para devolverlo al andén más oscuro cuando haya pasado el susto de la novedad. El artista de cinco años Advait Kolarkar es hoy sinónimo de éxito.

1 Comentario
#42237 15:52 30/10/2019

O mellor!

Responder
0
0

Destacadas

Casas de apuestas
Los famosos no podrán aparecer en anuncios de casas de apuestas

El Ministerio de Consumo, presidido por Alberto Garzón, aprobará más de 100 medidas que afectarán “al 99% de los anuncios publicitarios de casas de apuestas que vemos en la actualidad”.

Desigualdad
Las mujeres perciben 420 euros menos de pensión al mes que los hombres

El sábado 22 de febrero es el día europeo contra la desigualdad salarial. La diferencia entre lo que perciben hombres y mujeres se incrementa a lo largo de sus carreras laborales y se multiplica cuando pasan al sistema de pensiones. España no es una excepción.

Cine
Los cien años de película de Juan Mariné

Nació el último día de 1920 y, siendo un chaval, filmó el multitudinario entierro de Durruti en Barcelona. A sus 99 años, Juan Mariné repasa una vida dedicada al cine y la fotografía. Nunca trabajó para Hollywood pero sigue acudiendo diariamente a su despacho laboratorio.

Enfoques
Vivir sin espejos en la mayor cárcel para mujeres de Nueva York

Un trabajo de la fotógrafa Claudia Vanucci se adentra en el interior del centro penitenciario para mujeres de Rikers, en Nueva York.

Últimas

Movimiento estudiantil
Estudiantes boicotean el Foro de empleo de la UAM
Durante las protestas, los estudiantes han denunciado al detalle las actividades ilegales y a veces criminales de empresas y bancos como BBVA, El Santander, Mercedes Benz o Indra.
Hazte Oir
Troleo máximo a la publicidad de Hazteoír en marquesinas de Madrid

De Rivas a Chamberí pasando por Carabanchel, colectivos vecinales se posicionan contra el mensaje de HazteOír que ahora copa muchas de las paradas de autobuses, con carteles y llamadas a emitir quejas al Consorcio de Transportes.

Censura
La Universidad de Salamanca prohíbe un acto sobre el caso Altsasu

El Colectivo Estudiantil Alternativo, organizador del acto, anuncia que seguirá adelante con la celebración y denuncia la deriva autoritaria del rectorado.

Carnaval de Cádiz
Carnavales de Cádiz: mujeres de calle y letra

La primera chirigota callejera 100% femenina sale a cantar a la calle en 1995 y en los últimos diez años se han multiplicado las agrupaciones ilegales integradas solo por mujeres. Actrices, pedagogas, funcionarias, licenciadas en Derecho o Humanidades. Son gaditanas y han llevado, de manera más o menos intencionada o consciente, la perspectiva de género al Carnaval de Cádiz.