Opinión
Indibidualismo kolektiboa eta humanitate digitalak

Egoistak gara infinituraino, baina ez beti.  Geurekoiak gara inporta duten gaietan eta gai horietan eragiteko daukagun ahalmena erabiltzerakoan. Indibidualista solidario-ustekoz osaturiko gizarte batean bizi gara.

Internet, la religión del ‘Me gusta’
Internet, la religión del ‘Me gusta’. Byron Maher Sancho Ruiz Somalo

publicado
2019-07-24 08:20

(Nik ere) [E]pifania bat izan nuen hauteskunde-gauean. Nire minean, nire ezinean, gainezka egin zidaten portzentajeek eta bestelako ajeek, eta, halako batean, bi hitz iltzatu zitzaizkidan burmuinean, are garezurrean, mailu-kolpeka iltzatu ere: indibidualismo kolektiboa. Mailuketaren azken oihartzunak urrun jo ostean ere, buru-taupadek jasanezinak izaten jarraitzen zuten.

Indibidualismo kolektiboa, beraz. Esan nahi baita –edo esan nahi nuen, muturra belztu zidan etsipen itsu haren lehen orduetan eta hurrengoetan–, nork geure zilborrari baino ez diogula begiratzen; gehienez ere, geureari eta beste bizpahiru gehiagori, zilbor etxekoak ala etxekotuak betiere, zulotxoan bildutako ile-pilotatxoa bi atzamarrekin –ttak– erraz kentzen uzten digutenak.

"Humanitate digitalen oinarria gizarte-zientziaren alorreko edukiak sistematikoki tratatzea eta lortutako emaitzek izan ditzaketen ondorioak eta horien aplikazioak aztertzea da

Indibidualismo kolektiboa (tematurik nengoen). Edo, beste modu batera esanda, egoistak garela infinituraino. Baina ez beti, noski. Izan ere, sentiberak, maitekorrak eta eskuzabalak gara ilargira eta buelta Whatsappean eta sare sozialetan (parentesi luze bat, gaur aditu bati ikasi diodan kontu bat azaltzeko: sare sozialetan, bereizi egiten dira, batetik, interakzio dialogikoak –hau da, mezuen birbidalketa hutsak, ekarpen berririk egiten ez dutenak, beste batzuek plazaratutakoaren bozgorailu-funtzioa betetzen dutenak eta balio dutenak, askotan, gure kontzientzia zuritzeko eta lasai lo egiteko; oker ez banago, garai batean, eta oraintsu arte, igandetako mezak betetzen zuen funtzio hori–, eta bereizi egiten dira, bestetik, interakzio dialektikoak, sarekideen arteko elkarrizketa sustatzen dutenak edo horretarako bidea eman dezaketenak).

Era berean, sentiberak, maitekorrak eta eskuzabalak gara herrira iritsitako azken kale-saltzailearekin, hura aspaldikoka agurtzen dugunean (nahiz eta ez diogun agurretik harago doan ezer eskaintzen keinu zuri horrek lagun eta tabernakideen aurrean ematen digun jatortasun-itzalaren truke). Baina, aldi berean, azken zeruertzeraino geurekoiak gara benetan inporta duten gaietan eta gai horietan eragiteko daukagun ahalmena erabiltzerakoan; hots, eta berriz ere hauteskundeen emaitzetara itzulirik, botoa ematean. Indibidualista solidario-ustekoak indibidualista solidario-ustekoz osaturiko gizarte batean.

Ni bakarrik ohartzen ote nintzen gertatzen ari zenaz? Etsiak jota, Google-ri galdetu nion, eta hara non erantzun zidan indibidualismo kolektiboa ez dela nik nire epifania hartan ulertutakoa (zapla!), baizik eta pertsona-talde batek bere interes komunak defendatzeko estrategia bat, historian ondo definitu, aztertu eta dokumentatua. Tira, berdin balio zidan ikuspegi berri hark. Berdin, edo hobeto; izan ere, zerbaitegatik zegoen aspalditxotik identifikatua eta hain ongi zehaztua, eta zerbaitegatik dauzkagu hainbeste adibide gure inguruetan eta etxeetan.

Erakutsi digute elkartasuna dela gure etxadi dotorearen ondoan aparkaleku bat eraikitzearen aldeko kamiseta bat janztea eta hamar kilometro txingoka korritzea, milioika euroko soldaten truke gure herriaren koloreak defendatzen dituzten gizonezko jokalariak animatzeko milaka kilometro autobusez egitea, berrehun euroko kuota daukan ikastetxeko hormak pintura ekologikoz margotzea larunbat goizetan hogeinako txandatan. Eta tira, hala luzatu gaitezke, nahi beste, indibidualismo kolektibo –niretzat– birdefinituak ez baititu adibideak falta. Baina ez; alda dezagun gaia erabat (edo ez hainbeste).

Udaburu egunean, humanitate digitalei buruzko jardunaldi bat egin du UEUk, eta handik bueltan ekin diot erdi-idatzia neukan zirriborro hau amaitzeari. Zer dira humanitate digitalak? Gure Wikipediaren arabera, “konputazioa eta teknologia digitalak eta gizarte-zientziak batzen dituen esparru akademiko bat”. Azkar eta labur (eta nahiko eskas) azalduta, esan daiteke humanitate digitalen oinarria dela gizarte-zientziaren alorreko edukiak sistematikoki tratatzea eta lortutako emaitzek (hots, datuek eskaintzen diguten informaziotik lortutako ezagutza askotarikoek) izan ditzaketen ondorioak eta horien aplikazioak aztertzea (inteligentzia).

Esate batera, gaur egungo teknologiak aukera ematen du erlazionatzeko gai jakin bati buruzko txioak saretu dituzten txiolarien joera politikoak eta txio horien edukiak, eta egiteko erlazio hori islatzen duten mapa edo grafoak (koloretsuak eta eder askoak, zinez iradokitzaileak). Hau da, irudi horretan islatu daiteke, adibidez, ideologia jakin bateko txiolariek zer eratako interakzioa izan duten: dialogikoa (gogoratu: birtxio hutsa) ala dialektikoa (beren uztako zerbait idatzita).

Bada, interesgarria litzateke grafo horietako bat (edo batzuk) aztertzea, ikusteko zeri buruz ari diren txiokatzen ideologia bakoitzeko txiolariak, eta ikusteko zer lotura dagoen bi faktore hauen artean: batetik, ideologia horietako alderdi politikoek garatzen dituzten politikak; bestetik, txiolarien ustezko lehen mailako kezkak. Argi gorri bat baino gehiago piztuko litzateke, ziur; ze, bistan denez, askoz joera handiagoa dago saresozialista izateko sozialismoa praktikatzeko baino.

Relacionadas

Tenemos que hablar
Hacer el agosto

A veces parece que agosto es un mes de saldo y esquina, de periódicos delgados sin noticias, de columnistas escribiendo sobre sus vacaciones en Benidorm. Es como si el mundo se parara.

Opinión
La lógica de la absorción

Hemos “perdido” el Ayuntamiento, hemos vuelto a perder la Comunidad. Todo por un puñado de votos. Pero lo que nadie dice es que hemos perdido mucho movimiento, hemos perdido organización. Hemos perdido tiempo.

Opinión
Queremos una izquierda que escandalice
Una izquierda que tenga la ambición de aunar mayorías sociales tiene que escandalizar. Tiene que incidir en el debate público con temas propios.
0 Comentarios

Destacadas

Laboral
Cientos de personas salen a la calle para apoyar el final de la huelga de las Kellys de Ibiza

Las camareras de piso de Ibiza y Formentera, convocadas por CGT, han parado durante 48 horas para pedir una regulación de su carga de trabajo, el reconocimiento de las enfermedades laborales relacionadas con su profesión y la jubilación anticipada.

Alemania
Educar contra el nazismo

El currículo educativo de Alemania obliga a enseñar en las aulas de forma extensa qué ocurrió en la época de Adolf Hitler, cómo se forjó el antisemitismo y el papel de los nazis durante la II Guerra Mundial.

Movimientos sociales
El mundo de abajo crece en silencio

Los mundos nuevos nacen por contagio y por necesidad, sin seguir las instrucciones de los manuales partidarios, ni las recetas predeterminadas de viejos o nuevos líderes.

Violencia machista
Las activistas africanas reclaman un internet libre de violencia contra las mujeres

El entorno digital se mueve entre un nuevo espacio para que las mujeres reclamen sus derechos o un lugar en el que se reproducen las viejas discriminaciones.

Brasil
Las causas políticas detrás de los incendios en el Amazonas

Desde hace semanas, la región tropical más grande del planeta está en llamas. Entre enero y agosto, el número de incendios ha aumentado un 145% en comparación con el mismo período en 2018.

Últimas

Medios de comunicación
Vázquez Montalbán, periodista

Escribir deprisa, masticar despacio. El periodista Manuel Vázquez Montalbán (Barcelona, 1939-Bangkok, 2003) sigue siendo una referencia en el periodismo popular y en el discurso de la izquierda política no dogmática y zumbona. Su obra periodística, que fue compilada en 2011 por la editorial debate, y la reciente reedición de su ‘Diccionario del Franquismo’ son el pretexto para recuperar fragmentos de reportajes y crónicas que marcaron su tiempo y nos permiten mirar al nuestro con mucha menos ira y algo de tino.

Palestina
Asentamientos israelíes, ciudad de vacaciones

El turismo en los asentamientos ilegales de Cisjordania promovido por el Gobierno israelí y empresas como Airbnb, Booking, TripAdvisor y Expedia perpetúa la expansión de las colonias y contribuye a normalizar la ocupación en Palestina.